Erwt

Pisum sativum
Botanische naam
Pisum sativum
Plantencategorie
Peulvruchten

Algemeen

Erwt
dadalia/Shutterstock.com

De erwt behoort tot de oudste cultuurgewassen die er bestaan. Er zijn aanwijzingen dat de erwt al zo'n 10.000 jaar verbouwd wordt. Vanuit het Midden-Oosten verspreidde hij zich al snel over heel Europa. Hij is goed aangepast aan ons klimaat en je kunt hem vroeg in het jaar al planten.

Er zijn verschillende ondersoorten:

de doperwten of ronde erwten: Pisum sativum L. convar. sativum, die je na de oogst droogt.

de kreukelerwten: Pisum sativum L. convar. medullare Alef., om vers te eten, in te vriezen of in te maken. Als je deze droogt, worden ze bij het koken niet meer zacht.

En de peultjes: Pisum sativum L. convar. axiphium Alef, die je onrijp eet als de zaden zich net aftekenen. Ze missen een binnenste perkamentvlies, waardoor je de hele peul kunt opeten.

Winterpeultjes: En dan zijn er nog een paar heel speciale rassen die geschikt zijn voor overwinteringsteelt.

Cijfers en gegevens

Lichtbehoefte
Zon
Voedingsbehoefte
Lichte vreter
Moeilijkheidsgraad
Makkelijk
Cultuur (volgens Gertrud Franck)
A - hoge of brede gewassen, bijna het hele jaar, B - vroeg, B - laat
Teeltduur
90 dagen
Rijafstand
35 cm
Plantafstand
5 cm
Groeihoogte
30 - 200 cm
Zaai diepte
4 cm
Kiemtemperatuur (minimum)
6 °C
Kiemtemperatuur (optimaal)
15 - 20 °C
Kiemtype
Licht en donker

Tijden

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
Direct zaaien
Oogst
Oogst (volgend jaar)

Planten 1Direct zaaien van Begin Maart tot Midden Juni. Na een teeltperiode van 90 dagen kan de oogst beginnen rond Begin Juni en duurt tot Eind Juli.

Planten 2Direct zaaien van Begin April tot Midden Juli. Na een teeltperiode van 90 dagen kan de oogst beginnen rond Midden Juni en duurt tot Eind Juli.

Planten 3Direct zaaien van Midden April tot Midden Juli. Na een teeltperiode van 90 dagen kan de oogst beginnen rond Midden Juni en duurt tot Eind Oktober.

WinterDirect zaaien van Midden September tot Midden November. Na een teeltperiode van 90 dagen kan de oogst beginnen rond Begin April en duurt tot Eind Mei volgend jaar.

Winter 2Direct zaaien van Midden September tot Midden November. Na een teeltperiode van 90 dagen kan de oogst beginnen rond Begin Juli en duurt tot Midden Augustus volgend jaar.

Zaaien en planten

Planting 1: Doperwten, droge erwten

Planting 2: Kreukelerwten, om vers te eten en in te vriezen

Planting 3: Peultjes

Winter: Wintererwten/winterpeultjes voor verse oogst, alleen speciale rassen geschikt.

Winter 2: Wintererwten/winterpeultjes voor droge oogst, alleen speciale rassen geschikt.

Standplaats en bodem

Erwten groeien het best op losse, humusrijke grond op een zonnige plek. Te zware maar ook te zanderige grond bevalt ze niet.

Buurschap

Nachtschadegewassen zoals tomaten, paprika en aubergines, andere peulvruchten zoals bonen, en lookgewassen zoals uien en knoflook zijn geen goede buren voor erwten.

Goede buren
Slechte buren
Zeer slechte buren

Vruchtwisseling

Wortelen als voorteelt en veldsla als nateelt zijn niet geschikt, net als alle peulvruchten en lookgewassen.

Goede voorlopers
Slechte voorlopers
Zeer slechte voorlopers
Zeer goede opvolgers
Goede opvolgers
Slechte opvolgers
Zeer slechte opvolgers

Rassen

Zie winterpeultjes

Verzorging en bemesting

Als de jonge erwtenplantjes 20 cm hoog zijn, kun je ze een beetje aanaarden. Dat verbetert de stevigheid en stimuleert de wortelvorming. Nu is het ook tijd om aan een klimsteun te denken. Op internet vind je veel voorbeelden – je kunt hazelaarstokken of andere rechte, lange takken kruislings in de grond steken en op de kruispunten samenbinden. Of een net bevestigen aan 2 of meer palen, afhankelijk van de lengte van het bed. Schoffel af en toe voorzichtig zodat de grond het water beter kan opnemen en zorg tijdens de belangrijkste vruchtzetting voor een gelijkmatige vochtigheid. Erwten zijn vlinderbloemigen en hebben geen mest nodig.

Oogst en verwerking

De oogst verschilt wat per type erwt. Peultjes zijn het zoetst als de zaden zich nog maar net aftekenen. Loop dan minstens elke 3 dagen langs om te plukken. Winterpeultjes horen bij deze groep.

Kreukelerwten oogst je als de zaden mooi rond en groen zijn en hun volle grootte bereikt hebben. Dan kun je ze goed doppen en snel verwerken. Ook hier moet je elke 2 tot 3 dagen oogsten.

Zowel peultjes als kreukelerwten gebruik je het best snel, anders kun je ze beter meteen invriezen. Bewaar je ze langer dan 1 tot 2 dagen in de koelkast, dan wordt de suiker omgezet in zetmeel en smaken ze flauw in plaats van zoet.

Doperwten zijn klaar als de peulen mooi ingedroogd zijn. Laat ze na het doppen misschien nog een paar dagen nadrogen en sla ze dan koel en droog op.